Duchowość jest wielowymiarowym konstruktem psychologicznym, obejmującym m.in. sposób doświadczania sensu i znaczenia życia, relację z rzeczywistością transcendentną, poczucie więzi z innymi ludźmi i światem, doświadczenia religijne oraz osobiste przeżycia o charakterze duchowym. Współczesne badania psychologiczne coraz częściej traktują duchowość jako konstrukt, który może być analizowany niezależnie od formalnej przynależności religijnej, choć w wielu przypadkach pozostaje ona silnie związana z religijnością.
Pomiar duchowości jest szczególnie wymagający ze względu na wielość sposobów jej definiowania. Poszczególne narzędzia koncentrują się na różnych aspektach tego doświadczenia – od codziennych doświadczeń duchowych, przez siłę wiary i orientację religijną, po osobiste przekonania, doświadczenia transcendencji czy sposób rozumienia własnego życia.
W tej części zgromadzono wybrane narzędzia psychometryczne wykorzystywane w badaniach nad duchowością i religijnością. Prezentacja ma przede wszystkim ułatwiać orientację w dostępnych metodach badawczych oraz wskazywać, jakie aspekty duchowości można za ich pomocą analizować. Przy wyborze konkretnego narzędzia należy zawsze uwzględnić jego definicję konstrukcyjną, właściwości psychometryczne, populację, dla której zostało opracowane, oraz dostępność i status polskiej adaptacji.
Zestawienie obejmuje zarówno narzędzia skoncentrowane na doświadczeniu duchowym, jak i metody służące do pomiaru religijności, siły wiary, orientacji religijnej oraz indywidualnych sposobów rozumienia i przeżywania duchowości.